Autor: Redakcja Collegium.edu.pl

Nowy komputer uruchamia się szybko, programy działają płynnie, a system reaguje niemal natychmiast. Po kilku latach właściciel może jednak odnieść wrażenie, że urządzenie zrobiło się znacznie wolniejsze. Pojawia się wtedy popularne przekonanie, że „komputer zużył się od środka”. Czasami rzeczywiście problem ma charakter sprzętowy, ale znacznie częściej przyczyny są bardziej przyziemne. Wraz z upływem czasu zmienia się oprogramowanie, rosną wymagania programów, przybywa procesów działających w tle, a użytkownik stopniowo zapełnia dysk. Programy stają się bardziej wymagające Komputer nie musi wcale działać wolniej niż w dniu zakupu. To oprogramowanie może oczekiwać od niego coraz więcej. Nowe wersje systemów operacyjnych otrzymują dodatkowe…

„Mam to w chmurze” stało się jednym z najbardziej zwyczajnych zdań w świecie technologii. Dokumenty przechowujemy na dyskach internetowych, zdjęcia automatycznie synchronizują się z telefonem, muzyki słuchamy z serwisów streamingowych, a firmy coraz częściej przenoszą całe systemy informatyczne do chmury. Sama nazwa może jednak wprowadzać w błąd. Dane nie unoszą się przecież gdzieś nad naszymi głowami. Chmura to w praktyce ogromna infrastruktura składająca się z serwerów, sieci, magazynów danych i centrów obliczeniowych. Chmura to po prostu cudzy komputer? Takie stwierdzenie jest częściowo prawdziwe, ale mocno upraszcza sprawę. Jeżeli zapisujemy plik wyłącznie na własnym laptopie, dane znajdują się fizycznie na jego…

Codziennie otwieramy dziesiątki stron internetowych. Wpisujemy adres, naciskamy Enter i po chwili pojawia się witryna. Cały proces wydaje się banalny, ale w rzeczywistości w ciągu ułamków sekund odbywa się seria operacji obejmujących kilka różnych systemów. Zrozumienie tego mechanizmu pozwala lepiej pojąć, czym właściwie jest internet. Strona internetowa nie znajduje się bowiem „w internecie” w jakiejś bliżej nieokreślonej przestrzeni. Jej pliki są przechowywane na konkretnym komputerze lub grupie komputerów, a nasze urządzenie musi wiedzieć, gdzie ich szukać. Adres strony jest przede wszystkim wygodą dla człowieka Ludziom łatwo zapamiętać nazwę taką jak przykladowastrona.pl. Komputery komunikują się jednak za pomocą adresów IP. Można…

Sztuczna inteligencja jeszcze niedawno kojarzyła się głównie z filmami science fiction, robotami i odległą przyszłością. Dziś sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Systemy wykorzystujące uczenie maszynowe działają w telefonach, wyszukiwarkach, sklepach internetowych, samochodach i aplikacjach, z których korzystamy każdego dnia. Co ciekawe, wiele osób używa sztucznej inteligencji regularnie, nie zdając sobie nawet z tego sprawy. AI nie zawsze wygląda jak program, z którym można prowadzić rozmowę. Znacznie częściej działa w tle, analizując dane i podejmując drobne decyzje mające ułatwić użytkownikowi korzystanie z określonej usługi. To właśnie takie zastosowania najlepiej pokazują, jak mocno technologia przeniknęła do codziennego życia. Telefon wie coraz więcej o…

W codziennym języku często mówimy po prostu: „poniesie karę”. Z prawnego punktu widzenia takie określenie może być jednak bardzo nieprecyzyjne. Osoba, która uszkodzi cudzy telefon, może być zobowiązana do naprawienia szkody. Kierowca przekraczający dozwoloną prędkość może otrzymać mandat. Sprawca przestępstwa może natomiast ponosić odpowiedzialność karną. Wszystkie te sytuacje mają coś wspólnego – prawo przewiduje konsekwencje określonego zachowania. Mechanizm tych konsekwencji jest jednak zupełnie inny. Odpowiedzialność karna dotyczy czynów zabronionych przez ustawę Kodeks karny opiera odpowiedzialność karną na fundamentalnej zasadzie: odpowiedzialności podlega osoba, która popełnia czyn zabroniony pod groźbą kary przez ustawę obowiązującą w chwili jego popełnienia. Ma to ogromne znaczenie.…

Ktoś robi zdjęcie podczas szkolnej wycieczki. Kilka minut później fotografia znajduje się na Instagramie, TikToku albo w klasowej grupie. Dla jednej osoby jest zabawną pamiątką, dla drugiej – zdjęciem, którego nigdy nie chciała publicznie pokazywać. Technologia sprawiła, że opublikowanie cudzego wizerunku zajmuje kilka sekund. Prawo do decydowania o własnym wizerunku nie zniknęło jednak wraz z pojawieniem się smartfonów. Zrobienie zdjęcia i jego publikacja to dwie różne rzeczy W potocznym myśleniu często wrzuca się te czynności do jednego worka. Tymczasem sam fakt, że ktoś znalazł się na fotografii, nie oznacza jeszcze automatycznie, że zdjęcie można bez ograniczeń rozpowszechniać. Co do zasady…

Zakupy online stały się tak zwyczajne, że często przestajemy traktować je jak czynność prawną. Wybieramy produkt, klikamy „kupuję i płacę”, opłacamy zamówienie i czekamy na kuriera. Tymczasem w ciągu kilku minut dochodzi do zawarcia umowy, z którą wiążą się konkretne prawa i obowiązki. Jednym z najlepiej znanych jest możliwość odstąpienia od umowy. Wokół internetowych zwrotów powstało jednak wiele uproszczeń. Dlaczego kupujący przez internet ma szczególną ochronę? W sklepie stacjonarnym można obejrzeć produkt z bliska, dotknąć materiału, sprawdzić rozmiar czy porównać kilka modeli. Przy zakupie online decyzję podejmujemy na podstawie zdjęć i opisu przedstawionego na ekranie. Między innymi dlatego konsument zawierający…

Nastolatek kupuje buty, płaci za grę komputerową, zamawia książkę przez internet, wykupuje abonament w aplikacji albo sprzedaje używany telefon. W każdej z tych sytuacji dochodzi do czynności, które mają znaczenie prawne. Powstaje więc ciekawe pytanie: skoro osoba niepełnoletnia nie może samodzielnie podejmować wszystkich decyzji prawnych, dlaczego może normalnie robić zakupy? Odpowiedź daje pojęcie zdolności do czynności prawnych. Zdolność prawna to nie to samo co zdolność do czynności prawnych Te dwa określenia brzmią podobnie, ale oznaczają coś innego. Każdy człowiek posiada zdolność prawną, czyli może być podmiotem praw i obowiązków. Dziecko może przykładowo być właścicielem określonego przedmiotu czy otrzymać spadek. Zdolność…

Z prawem spotykamy się właściwie każdego dnia, nawet jeśli wcale o tym nie myślimy. Kupując bilet autobusowy, zapisując się na kurs, robiąc zakupy w internecie czy podpisując umowę o pracę, wchodzimy w relacje regulowane przez określone przepisy. Jednocześnie przeciętny człowiek może odnieść wrażenie, że polskie prawo jest ogromnym zbiorem ustaw, rozporządzeń, regulaminów i uchwał, w którym bardzo łatwo się zgubić. W rzeczywistości system ma swoją strukturę. Kluczowe znaczenie ma hierarchia aktów prawnych. Nie wszystkie przepisy są sobie równe Wyobraźmy sobie szkołę, w której obowiązuje regulamin. Dyrektor nie może jednak wpisać do niego dowolnej zasady tylko dlatego, że uzna ją za…

Zostanie rolnikiem w Polsce nie wymaga uzyskania jednej, uniwersalnej licencji ani założenia działalności gospodarczej w taki sam sposób jak w przypadku sklepu, warsztatu czy firmy usługowej. W praktyce rozpoczęcie działalności rolniczej może jednak wymagać zdobycia lub wydzierżawienia ziemi, uzyskania numeru producenta, zgłoszenia zwierząt, uregulowania ubezpieczenia, wyboru sposobu rozliczania podatku VAT oraz spełnienia wymagań właściwych dla konkretnego rodzaju produkcji. Droga do własnego gospodarstwa wygląda inaczej w przypadku osoby przejmującej ziemię po rodzicach, inaczej w przypadku mieszkańca miasta kupującego pierwszą działkę rolną, a jeszcze inaczej wtedy, gdy ktoś chce rozpocząć niewielką produkcję warzyw, ziół, jaj, miodu lub żywności przetworzonej. Nie zawsze potrzebne…